Orta Doğu gerilimi emtia piyasalarında yeni bir ralli dalgası yaratarak fiyatları etkiledi

ABD/İsrail-İran hattında tırmanan gerilim, küresel emtia piyasalarında fiyatlamaları yeniden yukarı taşıdı. Petrol arzına yönelik artan riskler, lojistik maliyetlerindeki yükseliş ve tedarik zincirindeki kırılganlıklar, nisan ayında emtia fiyatlarında geniş tabanlı yükselişleri beraberinde getirdi. Piyasalarda enerji kaynaklı maliyet baskılarının sanayi metalleri ve tarım ürünlerine yayılması, küresel ölçekte yeni bir emtia enflasyonu dalgasına ilişkin endişeleri artırdı.
Değerli Metallerde Ayrışma Dikkat Çekti
Nisan ayında değerli metaller piyasasında karışık bir görünüm izlendi. Ons bazında altın yüzde 1, gümüş yüzde 1,8 değer kaybederken; platin yüzde 1,6, paladyum ise yüzde 3,3 yükseliş kaydetti. Analistler, yükselen petrol fiyatlarının enflasyon beklentilerini artırmasına rağmen güçlü dolar ve yükselen tahvil faizlerinin altın ve gümüş üzerinde baskı oluşturduğunu belirtti. Buna karşılık platin ve paladyum fiyatları, arz açığı beklentileri ve yeşil enerji dönüşümüne yönelik talep görünümünden destek buldu.
Sanayi Metalleri Güçlü Talep Beklentisiyle Yükseldi
Baz metaller tarafında yükseliş eğilimi devam etti. Elektrifikasyon, veri merkezi yatırımları ve yenilenebilir enerji projelerine yönelik talep beklentileri bakır fiyatlarını destekleyen temel unsur olmaya devam etti.
Çinko fiyatları yüzde 4,1 yükselirken, Körfez bölgesindeki üretim aksaklıkları alüminyum piyasasında arz baskısını artırdı. Endonezya’nın referans fiyat düzenlemesi ise nikel fiyatlarında yukarı yönlü hareketi hızlandırdı. Piyasa oyuncuları, enerji dönüşümüne bağlı yapısal talebin sanayi metalleri üzerindeki orta vadeli fiyat desteğini güçlendirdiğini değerlendiriyor.
Petrol Fiyatlarında Jeopolitik Risk Primi Korunuyor
Brent petrol fiyatı nisan ayında yüzde 7,9 yükselerek art arda dördüncü aylık kazancını kaydetti. Özellikle Hürmüz Boğazı çevresindeki arz riskleri ve Orta Doğu’daki askeri gerilim, enerji piyasalarında risk priminin yüksek kalmasına neden oldu. Doğal gaz fiyatlarında ise ABD ile İran arasında diplomatik temas beklentilerinin etkisiyle yüzde 8,1’lik geri çekilme yaşandı.
Tarım Emtialarında İklim ve Gübre Etkisi
Tarım emtialarında fiyatlamalar üzerinde iklim koşulları ve artan üretim maliyetleri etkili oldu. Chicago Ticaret Borsası verilerine göre soya fasulyesi yüzde 2,1 yükselirken, pirinç fiyatları yüzde 5,1 geriledi. Intercontinental Exchange tarafında ise kakao yüzde 8,2 prim yaparken, şeker fiyatları yüzde 5,9 düşüş kaydetti. ABD’de devam eden kuraklık, yükselen gübre maliyetleri ve El Nino kaynaklı arz endişeleri özellikle buğday, pamuk ve kakao fiyatlarında yukarı yönlü baskıyı artırdı.
Emtia Enflasyonu Küresel Maliyet Baskısını Güçlendiriyor
Uzmanlar, enerji, metal ve tarım emtialarında eş zamanlı yaşanan yükselişin küresel üretim maliyetlerini artırarak enflasyonist baskıları yeniden güçlendirdiğine dikkat çekiyor. Piyasalarda, jeopolitik risklerin uzun süre yüksek kalması halinde emtia fiyatlarındaki yükselişin hem merkez bankalarının para politikaları hem de küresel büyüme görünümü üzerinde belirleyici olmaya devam edeceği değerlendiriliyor.